Do Przewodniczącego Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, 25-07-2006

W sprawie cmentarzy polskich żołnierzy poza terytorium Polski

SENATOR RP
ANTONI SZYMAŃSKI
132/W/-25/07/06
Gdynia, dnia 25 lipca 2006r.

Szanowny Pan
Władysław Bartoszewski
Przewodniczący Rady Ochrony
Pamięci Walk i Męczeństwa

Uprzejmie przekazuję pismo Pani Prof. Krystyny Ostrowskiej, adresowane do mojego biura senatorskiego, prosząc o udzielenie odpowiedzi na zawarte w nim pytania oraz rozwiązanie przedstawionych w nim spraw.

Niezwykle cenną propozycją jest zgłaszany w w/w piśmie postulat, by troskę o cmentarz polskich bohaterów walk o wolność i wyzwolenie kontynentu europejskiego spod hitlerowskiej okupacji na Monte Casino, a także inne miejsca pamięci mocno zakotwiczone w świadomości historycznej Polaków włączyć na trwałe w program wychowania patriotycznego młodego pokolenia.

Z poważaniem

Antoni Szymański

Załączone pismo

Prof. Krystyna Ostrowska
Warszawa, 19 lipiec 2006r.

Szanowny Pan
Antoni Szymański
Senator RP

Szanowny Panie Senatorze

W pierwszych dniach lipca br. przebywając turystycznie na terenie Włoch odwiedziliśmy cmentarz żołnierzy polskich na Monte Casino. Jakież było moje zdziwienie i zasmucenie, gdy zobaczyliśmy, że miejsce to aktualnie robi wrażenie opuszczonego, zaniedbanego i popadającego w ruinę.

W świadomości Polaków Monte Casino, to miejsce nasiąknięte krwią polskich żołnierzy, wizytówka naszego patriotyzmu, honoru i solidarności z innymi narodami.

Będę wdzięczna za uzyskanie odpowiedzi na rodzące się w tych okolicznościach pytania:
1. Co potrzeba i należałoby zrobić, aby cmentarz na Monte Casino przez cały rok
dokumentował naszą wdzięczność tym, co tam polegli i ukazywał nasz patriotyzm?
2. Kto obecnie i w jaki sposób sprawuje pieczę nad cmentarzem?
3. Co trzeba zrobić, aby troska o ten cmentarz, i może inne, została włączona w
wychowawczo-patriotyczne cele Ministerstwa Edukacji?

Jednocześnie wyrażam moje osobiste i innych osób przekonanie, że jest spora grupa Polaków, która gotowa byłaby wesprzeć finansowo inicjatywę uporządkowania cmentarza.

Z wyrazami głębokiego szacunku

Krystyna Ostrowska

Odpowiedź Przewodniczącego Rady OPWiM

RADA OCHRONY
PAMIĘCI WALK I MĘCZEŃSTWA
SEKRETARZ
Andrzej PRZEWOŹNIK
R-V/2954/2006
Warszawa, dn. 4.08.2006r.

Pan
Antoni Szymański
Senator RP

Szanowny Panie Senatorze
W odpowiedzi na pismo z dnia 25 lipca br., skierowane do przewodniczącego Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa prof. Władysława Bartoszewskiego, pragnę uprzejmie poinformować, że gros problemów i niedociągnięć, związanych z opieką nad polskimi kwaterami i cmentarzami wojennymi oraz miejscami pamięci narodowej zagranicą, wynika z braku odpowiednich uregulowań prawnych w tej sferze oraz instytucji, która mogłaby sprostać tak olbrzymim zadaniom (obiektów tego typu jest na świecie kilkadziesiąt tysięcy!).

Jedyną instytucją, która się tym zajmuje, jest Rada OPWiM, licząca 40 etatów [!]; w zakresie swoich czynności ma również sprawy miejsc pamięci i grobownictwa wojennego w Polsce.

Po roku 1990, kiedy to otworzyły się możliwości działań w stosunku do kilkunastu tysięcy mogił polskich na Wschodzie, a środowiska kombatanckie na Zachodzie, sprawujące dotąd opieką nad cmentarzami żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych zaczęły przekazywać je w gestię władz III Rzeczypospolitej, Rada OPWiM uzyskała - po usilnych staraniach - 10 [!] dodatkowych etatów.

Czeka (już od kilku lat) na rozpatrzenie przez Sejm projekt ustawy o miejscach pamięci narodowej, która być może przyniesie poprawę tej kuriozalnej sytuacji.

Jeśli chodzi o Monte Cassino, to Rada OPWiM przed kilku laty. w porozumieniu z naszym włoskim odpowiednikiem przeprowadzała generalny remont cmentarza i okolicznych pomników, upamiętniających jednostki II Korpusu, biorące udział w bitwie. Problem z Monte Cassino polega na użyciu przy budowie tego cmentarza bardzo nietrwałego włoskiego kamienia.

Jeśli chodzi o stałą opieką nad tym miejscem, to sprawy te zostaną uregulowane po podpisaniu negocjowanej obecnie polsko-włoskiej umowie rządowej o grobach poległych lub zmarłych wskutek wojen.

Z poważaniem

SEKRETARZ
Andrzej Przewoźnik